Китобхона яке аз муассисаҳои муҳими фарҳангӣ ба ҳисоб меравад, ки дар рушди маърифат, баланд бардоштани сатҳи дониш ва тарбияи насли наврас нақши муҳим мебозад. Китобхонаи ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ низ ҳамчун маркази фарҳангӣ ва маърифатии минтақа дар камолоти маънавии сокинон нақши барҷаста дорад. Ин боргоҳи илм бо фароҳамсозии шароити мусоиди мутолиа устувориву унси шаҳрвандонро ба китобхонӣ бештар мегардонад. Дар ин ҷо маҳфилҳои адабӣ, вохӯриҳо бо адибони маҳаллӣ ва намоишгоҳҳои китоб ба таври мунтазам доир мешаванд. Фарҳангдӯстони ноҳия ин маконро ҳамчун пули пайвандгари насли ҷавон бо мероси гаронбаҳои ниёгон медонанд. Кормандони китобхона бо ташкили чорабиниҳо ба тарбияи ватандӯстии наврасон ва рушди зеҳнии онҳо устуворӣ мебахшанд. Дар замони муосир, китобхона на танҳо ҷойи хондани китоб, балки маркази мубодилаи афкору дониши сокинон гардидааст.
Ҳадафи асосии Китобхонаи марказии ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ таъмини дастрасии озод, баробар ва сареъи шаҳрвандон ба иттилоот, китоб, сарчашмаҳои илмӣ ва фарҳангӣ мебошад. Фонди умумии китобхона ва филиалҳои он (Системаи марказонидашудаи китобхонаҳо)-и ноҳия тақрибан аз 50 000 то 70 000 нусха китобҳои чопию электронӣ иборат аст, ки адабиёти соҳавӣ, бадеӣ, илмӣ-оммавӣ ва китобҳои дарсиро дар бар мегирад. Китобхонаҳо дар сохтори маънавии ҷомеа нақши калидиро иҷро намуда, ҳамчун пули пайвандгари наслҳо ва хазинаи беғараз барои илмандӯзии шаҳрвандон хизмат мекунанд. Дар замони муосир, ки рақобатҳои геополитикӣ ва технологӣ авҷ гирифтаанд, ҳифзи ҳувияти миллӣ, баланд бардоштани савияи дониши аҳолӣ ва рушди тафаккури интиқодии ҷавонон аз вазифаҳои аввалиндараҷаи давлат ба шумор меравад.
Китобхонаи марказии ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ (собиқ ноҳияи Хоҷамастон) ҳамчун яке аз марказҳои асосии фарҳангии ин минтақаи вилояти Хатлон фаъолият намуда, дар партави сиёсати фарҳангии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва дастуру супоришҳои Пешвои миллат ҷиҳати ҷалби васеи аҳолӣ ба китобхонӣ ва баргузории озмунҳои ҷумҳуриявӣ, аз қабили «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст», саҳми арзишманд мегузорад. Ҳадафи аввалиндараҷаи китобхона ин фароҳам овардани шароити баробар ва ройгон барои ҳамаи табақаҳои аҳолӣ — аз кӯдакону наврасон то донишҷӯён, омӯзгорон ва калонсолон мебошад. Китобхона кӯшиш мекунад, ки ниёзҳои иттилоотии истифодабарандагонро дар соҳаҳои гуногуни илм, техника ва адабиёт қонеъ гардонад. Дар шароити кунунӣ, ки шабакаҳои иҷтимоӣ ва васоити ахбори виртуалӣ диққати насли ҷавонро бештар ба худ ҷалб кардаанд, китобхона ҳадаф дорад, ки фарҳанги китобхонии суннатиро ҳифз намояд. Тавассути ташкили намоишгоҳҳои китоб, вохӯриҳо бо аҳли қалам ва муаррифии асарҳои нав муассиса майлу рағбати сокинонро ба мутолиа устувор мегардонад. Яке аз ҳадафҳои асосии имрӯза, ки аз талаботи асри рақамӣ бармеояд, табдил додани китобхона ба як маркази муосири электронӣ мебошад. Идораи китобхона ҳадаф гузоштааст, ки каталогҳои коғазиро пурра ба шакли электронӣ гузаронда, заминаи дастрасии дурдастро ба маводҳои нодир таъмин созад.
Китобхона ҳамчун маркази идеологӣ ва тарбиявӣ ба он нигаронида шудааст, ки тавассути адабиёти таърихию сиёсӣ, асарҳои бузургони гузашта ва осори Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ — Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ҳисси ватандӯстӣ, худогоҳӣ ва ифтихори миллиро дар дили ҷавонон бедор ва тақвият намояд. Китобхонаи марказии ноҳияи Абдураҳмони Ҷомӣ бо доштани ҳадафҳои равшани фарҳангию маърифатӣ ва фонди бойи китобӣ, яке аз рукнҳои муҳими суботи маънавии ноҳия маҳсуб мешавад. Муассиса на танҳо вазифаи ҳифзи мероси хаттиро иҷро мекунад, балки фазои мусоидро барои ташаккули насли нави соҳибмаърифат ва дорои тафаккури созанда фароҳам меорад. Навсозии мунтазами фонд ва ворид намудани технологияҳои нав кафолат медиҳанд, ки ин китобхона дар оянда низ ҳамчун маркази нуру маърифат барои сокинони ноҳия хизмат кунад. Ин рисолати бузург муассисаро ба як қутбнамои зеҳнӣ ва маънавӣ мубаддал месозад, ки дар шароити ҷаҳонишавӣ ва таҳаввулоти босуръати технологӣ нақши калидиро мебозад. Китобхона дигар танҳо махзани китобҳои чангхӯрда нест, балки ба як платформаи динамикии мубодилаи афкор, заминаи рушди устувор ва катализатори навгониҳои иҷтимоӣ табдил ёфтааст. Маҳз дар ҳамин ҷо, дар пайи ҳамгироии суннатҳои гузашта ва дастовардҳои муосир, пули мустаҳкаме миёни наслҳо сохта мешавад. Ин пул на танҳо замонҳо ва асрҳои гуногунро бо ҳам мепайвандад, балки ба инсонияти имрӯза имкон медиҳад, ки аз таҷрибаи бойи гузаштагон баҳра бурда, роҳи худро ба сӯи ояндаи дурахшон равшан созад. Дар замони мо, ки технологияҳои рақамӣ ва зеҳни сунъӣ бо суръати кайҳонӣ рушд мекунанд, китобхонаҳо рисолати наверо ба дӯш гирифтаанд. Онҳо аз махзанҳои хомӯши коғазӣ ба коворкингҳо ва марказҳои ҷозибаи фарҳангӣ табдил ёфтаанд, ки дар онҳо ҷавонони навовар ва калонсолони соҳибтаҷриба ба ҳам меоянд. Дар ин ҷо муколамаи созандаи наслҳо сурат мегирад: насли калонсол хиради ҳаётӣ ва заминаҳои устувори ахлоқиро ба ҷавонон меомӯзонад, дар ҳоле ки насли ҷавон нерӯи инноватсионӣ ва донишҳои технологии худро ба миён мегузорад. Ин раванд ба ташаккули ҷомеае кумак мекунад, ки ҳам ба решаҳои миллии худ содиқ аст ва ҳам ба суи пешрафти ҷаҳонӣ қадам мезанад. Китобхонаи муосир ҳамчунин катализатори рушди устувор аст. Он дастрасии баробарро ба иттилоот барои ҳамаи табақаҳои ҷомеа таъмин намуда, нобаробарии рақамиву маърифатиро аз байн мебарад. Дар ин макон ғояҳои сабз, лоиҳаҳои экологӣ ва ташаббусҳои иҷтимоӣ тарҳрезӣ мешаванд. Одамон дар ин ҷо ҷамъ меоянд, то на танҳо китоб хонанд, балки мушкилоти ҷомеаи худро баррасӣ кунанд ва барои ҳалли онҳо роҳҳои наву эҷодкорона пайдо намоянд. Ин ҷойгоҳ ба як устохонаи бузурги зеҳнӣ табдил ёфтааст, ки дар он ҳар як фикри нав арзиш дорад ва ҳар як шаҳрванд метавонад саҳми худро дар рушди давлат гузорад. Дар ниҳоят, китобхонаи муосир исбот мекунад, ки китоб ва дониш ҳеҷ гоҳ куҳна намешаванд. Формати онҳо метавонад аз коғаз ба экранҳои электронӣ табдил ёбад, вале ҷавҳари онҳо — яъне тарбияи инсони комил ва сохтани ҷомеаи бомаърифат — бетағйир боқӣ мемонад. Маҳз ҳамин таҳвораи устувори маънавӣ ва фарҳангӣ аст, ки китобхонаро ҳамчун қутбнамои ҳаёти иҷтимоии мо ҳифз мекунад ва онро ба унвони гаҳвораи тамаддун барои наслҳои оянда зинда нигоҳ медорад.
Ходими калони илмиӣ
Шуъбаи фаъолити китобдорӣ
Шарипов Муртазо